Sociale innovatie voor een groene economie

DuurzaamDoor richt zich op sociale innovatie voor een groene economie. En realiseert dit op regionaal niveau: via netwerken en coalities van ondernemers, overheid, onderwijs, onderzoek en (burger)organisaties. De centrale vraag is steeds hoe deze partijen van elkaar kunnen leren op weg naar een duurzame samenleving. Lees onze korte introductie op sociale innovatie én de bijbehorende instrumenten.

Over sociale innovatie

Sociale innovatie als verzamelnaam voor hedendaagse initiatieven van mensen en organisaties gericht op innovatieve oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken. Het gaat vooral om oplossingen voor zaken waar in eerste instantie geen business case voor is.

Sociale innovatie begint bij personen en organisaties die een maatschappelijk probleem zien en het plan opvatten er iets aan te doen. Dat kan uitgroeien tot een breed initiatief van diverse partijen en personen op lokaal, maar ook nationaal of internationaal niveau. Recent is deze brede definitie ook gehanteerd door de  Adviesraad voor Wetenschap en Techniek (AWT) in haar rapport ‘De kracht van sociale innovatie’ (2014).

Processen van sociale innovatie zorgen voor dynamiek in de samenleving, voor meer actieve betrokkenheid van mensen bij de publieke zaak en voor nieuwe vormen van ondernemerschap. Dit is nodig, omdat veel van de huidige maatschappelijke vraagstukken (klimaat, globalisering) zo complex en hardnekkig zijn, dat eenvoudige oplossingen niet voorhanden zijn. Dde burger in allerlei nieuwe netwerken en organisaties van onderop en ondernemers bedenken samen met onderwijs, onderzoek en overheden  vaak betere oplossingen. 

Eén van de aanbevelingen die de Adviesraad voor het Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT) in haar rapport ‘De kracht van sociale innovatie’ (2014) aan de overheid doet, is om deals te sluiten met netwerken van organisaties die samenwerken rond maatschappelijke thema’s. DuurzaamDoor sluit hiertoe bijvoorbeeld kennis- en educatiedeals rond thema’s als voedsel, grondstoffen en biodiversiteit.

Sociaal instrumentarium

Om groeps- en leerprocessen op gang te brengen waarin mensen leren tot (innovatieve) oplossingen te komen voor duurzaamheidsvraagstukken zet DuurzaamDoor sociale instrumenten in én ondersteunt partijen die hiermee zelf aan de slag willen. Deze zijn onder te verdelen in 4 clusters:

  1. Systeemdenken - een systeembenadering laat zien hoe onderdelen van een systeem met elkaar samenhangen. Welke verbanden, patronen en wisselwerkingen er zijn. Een verandering op één plaats in het systeem kan effect hebben op andere delen. Daarom is kennis over het systeem nodig. Die is onder meer te verkrijgen door sleutelspelers te bevragen en door inzichten en onzekerheden bespreekbaar te maken.
  2. Netwerken - een netwerkanalyse maakt beweging in het systeem zichtbaar. Ook helpt een analyse bij het vinden van aanknopingspunten voor netwerksturing. Mogelijke stappen hierbij: een analyse van belangrijke partijen, hun posities in het netwerk en een onderzoek naar onderlinge ontmoetingen.
  3. Leren - het mobiliseren en toepassen van ideeën en technieken over de grenzen van bedrijven, sectoren of landen heen.
  4. Monitoring - de voortgang en het effect in beeld houden (en brengen) zodat je ziet of de verschillende lagen van het systeem in beweging zijn en blijven.

DuurzaamDoor helpt organisaties of particulieren die zich sterk maken voor een groene economie met het inzetten van deze instrumenten. Meer informatie bij Jose Andringa.